Pluis, stof en zand blokkeren de ritstandjes
Een rits hoeft niet zichtbaar vies te zijn om stroef te lopen. Vooral bij jassen, broeken, tassen en laarzen verzamelen stof, huidvet, wasmiddelresten en losse vezels zich rond de tandjes en in de schuiver. Daardoor grijpen de twee zijden minder netjes in elkaar.

Leg het kledingstuk plat neer en sluit de rits zo ver als dat zonder forceren lukt. Veeg de tandjes aan beide kanten schoon met een droge, zachte tandenborstel. Een pincet is handig voor een duidelijk zichtbaar draadje of plukje stof, maar trek niet hard aan de ritsband. Die kan loskomen van de stof.
Zitten er modder- of zoutresten op een rits van bijvoorbeeld een jas? Neem de buitenkant dan af met een licht vochtige doek. Dep alles vervolgens goed droog voordat je een smeermiddel gebruikt. Een natte rits loopt tijdelijk soms beter, maar vuil kan juist makkelijker blijven kleven.
Een droog middel past meestal het best bij kleding
Gebruik weinig smeermiddel. Het doel is dat de schuiver licht over de tandjes beweegt, niet dat de rits vettig wordt. Bij kleding is een droog of vrijwel droog middel meestal het prettigst, omdat het minder snel vlekken veroorzaakt en geen stoflaag aantrekt.
- Potloodgrafiet: kleur met een zacht potlood een paar keer over de tandjes bij het stroeve deel. Dit werkt vooral goed bij metalen ritsen.
- Wit kaarsvet: wrijf heel licht over de gesloten tandjes. Veeg losse was direct weg met een droge doek.
- Droge zeep: haal een droog stukje witte zeep voorzichtig langs de tandjes. Gebruik geen natte zeep of handzeep uit een pompje.
Test na elke kleine hoeveelheid door de ritsschuiver rustig enkele keren over het behandelde stuk te bewegen. De rits loopt vaak al merkbaar beter voordat je de hele lengte hebt behandeld. Herhaal alleen op plekken waar hij nog weerstand geeft.
De schuiver vrijmaken zonder aan de stof te trekken
Loopt de rits op één punt vast, dan zit er soms een draadje, voering of klein stukje stof in de schuiver geklemd. Trek in dat geval niet verder aan het lipje. Door kracht te zetten kunnen tandjes verbuigen of kan de ritsband scheuren.
- Ontlast de rits: leg de stof vlak en haal spanning van het kledingstuk. Bij een jas helpt het om de voorpanden los naast elkaar te leggen.
- Beweeg de schuiver terug: duw of trek hem een paar millimeter terug in de richting waar hij vandaan kwam. Doe dit met korte, rustige bewegingen.
- Maak het vastzittende deel los: trek een zichtbaar draadje met een pincet voorzichtig uit de opening. Knip het alleen door wanneer duidelijk is dat het een los draadje is en geen onderdeel van de naad of voering.
- Behandel de tandjes plaatselijk: borstel ze schoon en gebruik een klein beetje grafiet, was of droge zeep. Sluit en open daarna de rits langzaam.
Bij een broekrits kun je de stof naast de schuiver met twee vingers iets naar buiten houden. Zo voorkom je dat dezelfde stof meteen opnieuw tussen de rits komt.
Een scheeflopende rits wijst soms op versleten onderdelen
Niet iedere stroeve rits is met smeren te verhelpen. Kijk of er tandjes ontbreken, verbogen zijn of verder uit elkaar staan dan de rest. Controleer ook of de schuiver zichtbaar openstaat of scheef over de rits loopt. Dan sluit hij de twee kanten mogelijk niet meer goed op elkaar aan.
Stop met trekken wanneer een rits telkens op dezelfde plek openspringt nadat je hem hebt gesloten. Ook wanneer de ritsband is ingescheurd of de schuiver niet meer aan een zijde vastzit, is vervangen of laten repareren verstandiger. Extra kracht maakt de schade meestal groter.
Een metalen rits met slechts één licht verbogen tandje kun je soms voorzichtig rechtzetten met een klein plat tangetje. Bescherm de tandjes met een doek en buig zo min mogelijk. Bij een fijne rits, een kunststof spiraalrits of kostbare kleding is dit geen goed doe-het-zelfwerk: die onderdelen vervormen snel.
Zo blijft de rits van jas, tas of broek beter lopen
Sluit ritsen voor je een kledingstuk wast. Daardoor slaan de tanden minder gemakkelijk achter andere stoffen en blijft de vorm van de rits rustiger. Controleer na het wassen of er pluis in de schuiver zit en laat het kledingstuk volledig drogen voordat je de rits opbergt.
Open een jas of tas niet door hard aan één kant te trekken terwijl de rits onder spanning staat. Houd de stof vlak bij de schuiver vast en trek recht aan het lipje. Bij lange laarzen of een volle tas helpt het om eerst wat druk van de rits weg te nemen. De sluiting hoeft dan veel minder kracht op te vangen.
Gebruik geen olie, boter, vaseline of dikke spray op een kledingrits. Zulke middelen kunnen vlekken geven, stof vasthouden en sommige kunststoffen of coatings aantasten. Een kleine, droge behandeling is doorgaans voldoende om een schone, intacte rits weer prettiger te laten glijden.
