Wat betekent negatieve rente bij je bank en kan jij daarvoor betalen

Negatieve rente betekent dat je niet langer rente ontvangt over je spaargeld, maar juist moet betalen om geld op je rekening te laten staan. Dit klinkt vreemd, maar is de afgelopen jaren werkelijkheid geworden voor veel spaarders. Vooral bij hogere saldi rekenen banken een rentepercentage dat van je saldo wordt afgeschreven. Ja, jij kunt daarvoor moeten betalen, zelfs als je het geld gewoon veilig op een spaarrekening laat staan.

Wat houdt negatieve rente precies in

In traditionele zin ontvangen spaarders rente van banken in ruil voor het uitlenen van hun geld. De bank gebruikt dat geld vervolgens om bijvoorbeeld hypotheken te verstrekken. Maar door langdurige economische omstandigheden, zoals extreem lage beleidsrentes van de Europese Centrale Bank (ECB), kunnen banken zelf in een situatie komen waarin ze rente moeten betalen over het geld dat ze in kas hebben. Die kosten worden in sommige gevallen doorberekend aan particuliere klanten. Dit leidt tot negatieve rente: je betaalt om je geld bij de bank te laten staan.

Hoe ontstaat negatieve rente

Negatieve rente ontstaat niet zomaar. De belangrijkste aanjager is het monetaire beleid van centrale banken. In Europa is dat de ECB. Wanneer de ECB de depositorente — de rente die banken ontvangen of betalen over tegoeden bij de centrale bank — onder nul zet, wordt sparen voor banken zelf duur. Als die situatie langdurig aanhoudt, bijvoorbeeld door economische stimulering of lage inflatie, kunnen commerciële banken besluiten de kosten deels door te berekenen aan hun klanten. Vooral bij grote saldi is dit aantrekkelijk voor banken, omdat het risico voor hen toeneemt naarmate meer spaargeld geparkeerd wordt.

Wie betaalt negatieve rente

Niet elke rekeninghouder wordt getroffen door negatieve rente. Banken stellen drempelbedragen in, waarbij negatieve rente pas van kracht wordt boven een bepaald saldo. Dit saldo verschilt per bank, maar ligt vaak tussen de €100.000 en €500.000. Particuliere klanten met minder spaargeld merken er meestal niets van. Bij zakelijke rekeningen ligt die grens vaak lager, en kan negatieve rente al vanaf €50.000 of zelfs minder gelden.

Voorbeeldgrenzen van Nederlandse banken

• ING: negatieve rente vanaf €100.000 (particulier)
• Rabobank: negatieve rente vanaf €100.000 (particulier)
• ABN AMRO: negatieve rente vanaf €150.000 (particulier), €50.000 (zakelijk)
• Bunq: negatieve rente vanaf €100.000

Hoe controleer je of je negatieve rente betaalt

Wil je weten of jij getroffen wordt door negatieve rente? Log dan in op je online bankomgeving en bekijk je rekeninginformatie. Banken zijn verplicht om negatieve rente te vermelden in de voorwaarden en in de renteoverzichten. Vaak staat het duidelijk aangegeven bij je spaar- of betaalrekening. Ook in de maandelijkse overzichten kun je zien of er een bedrag is afgeschreven onder vermelding van ‘rente’ of ‘kosten spaargeld’.

Bank informeert vooraf

Wanneer een bank negatieve rente invoert of aanpast, ben je verplicht hierover geïnformeerd te worden. Je ontvangt dan meestal een e-mail, pushmelding of brief met daarin de wijziging, de nieuwe rentepercentages en de datum waarop dit ingaat. Je kunt dan nog besluiten om je rekening op te zeggen of je saldo aan te passen.

Waarom zou je betalen om te sparen

Het lijkt tegenstrijdig: je zet geld opzij om te sparen, maar moet daarvoor betalen. Toch is negatieve rente niet bedoeld als straf voor spaarders. Banken maken kosten voor het beheren van rekeningen, bewaren van tegoeden en het waarborgen van veiligheid. In een omgeving met extreem lage rentes of zelfs negatieve depositorentes bij de centrale bank, draaien banken verlies op spaargeld. Negatieve rente wordt dan een manier om hun marges te beschermen. Daarnaast stimuleert het consumenten om hun geld te besteden of te investeren, wat de economie draaiende houdt.

Hoe voorkom je negatieve rente

Er zijn verschillende manieren om te voorkomen dat je negatieve rente moet betalen, vooral als je veel spaargeld hebt:

• Spreiden over meerdere banken: Door je saldo te verdelen over verschillende banken, blijf je onder de drempel van negatieve rente.
• Gebruik maken van deposito’s: Sommige banken bieden spaardeposito’s met een vaste looptijd en een positieve rente. Let wel op de voorwaarden en opnamemogelijkheden.
• Extra aflossen op je hypotheek: Dit verlaagt je maandlasten en is fiscaal aantrekkelijk. Tegelijkertijd reduceer je je spaarsaldo.
• Beleggen: Door (een deel van) je spaargeld te investeren in aandelen, indexfondsen of obligaties, kun je negatieve rente vermijden. Dit brengt uiteraard ook risico’s met zich mee.

Let op fiscale grenzen

Bij het spreiden van spaargeld moet je wel letten op de vermogensrendementsheffing en de grens voor het depositogarantiestelsel van €100.000 per bank. Geld spreiden over verschillende bankinstellingen helpt om binnen die dekking te blijven.

Gevolgen van negatieve rente op de langere termijn

Negatieve rente beïnvloedt niet alleen spaarders, maar ook de economie. Spaarders zoeken alternatieven, zoals beleggen, vastgoed of consumptieve bestedingen. Dit kan leiden tot hogere prijzen, meer risicovol gedrag en minder financiële buffer bij huishoudens. Voor banken betekent negatieve rente meer administratieve handelingen en soms reputatieschade. De verwachting is dat centrale banken op termijn naar positieve rentes terugkeren zodra de inflatie en economische groei stabiliseren.

Veelgestelde vragen over negatieve rente

Wat is het verschil tussen negatieve rente en kosten?

Negatieve rente is een percentage dat van je saldo wordt afgetrokken. Kosten zijn vaste bedragen voor bijvoorbeeld service of transacties. Beide kunnen tegelijk voorkomen.

Gelden negatieve rentes ook voor jongerenrekeningen?

Bij de meeste banken zijn jongerenrekeningen uitgesloten van negatieve rente, omdat het saldo daar meestal laag is en de doelgroep beschermd wordt.

Is er wetgeving tegen negatieve rente?

Nee, negatieve rente is toegestaan zolang banken zich houden aan de informatieplicht. Er zijn wel politieke discussies geweest, maar nog geen wettelijk verbod.

Waarom stopt een bank met negatieve rente?

Als de rente van de centrale bank weer stijgt, wordt het voor banken minder kostbaar om spaargeld te bewaren. Dan is negatieve rente niet meer nodig of wenselijk.

Wordt negatieve rente ook toegepast op zakelijke rekeningen?

Ja, vaak eerder dan bij particuliere klanten. Banken hanteren lagere drempels en rekenen bij zakelijke rekeningen sneller negatieve rente over saldi boven bijvoorbeeld €50.000.

Betaal ik ook negatieve rente over mijn betaalrekening?

In sommige gevallen wel. Bij hoge bedragen op een betaalrekening kan ook negatieve rente worden berekend. Check altijd de voorwaarden van je bank.